Rüyalar konusunda bir teori...


    Rüya görmek ilginç bir olay. Bazen yatarken/ya da o gün boyunca aklınızın ucundan bile geçmeyen bir şeyi rüyanızda görebilirsiniz. Ya da bilmiyorum, belki herkesin böyle değildir. Dün geceki rüyamdan sonra gerçekten bilinçaltımı çok merak etmeye başladım.
    Teoriye geçmeden önce gördüğüm rüyayı kısaca özetlemek gerekirse: Ankamall Bimeks'teyim. (Evet yer çok belirgin.) Ipad 2 reyonunun önünde duruyorum. 16 gb 175 tl, 32 gb 225 tl şeklinde bir fiyat etiketi var. (Ki normalde 16 gb 1200, 32 gb 1700 tl civarı fiyatları var.) Ama ben napıyorum? "Ay 50 lira daha vermeye değer mi 32 gb olsun diye yeaa?" diye oturmuş düşünüyorum. (Şımarıklığa bak, normalde böyle bişey bulsam en az 5 tane alırım herhalde.) O sırada bayan bir görevli de gelip diyor ki, "Bunları pek önermiyoruz, küçücükler zaten. Buyrun ben size hemen yan reyonda desktoplarımızı tanıtayım." Tamam kadın milleti bilgisayardan pek anlamaz derler ama bu kadar da olmaz! Hadi görevli salak diyelim... Benim amacım ne?
    Kalktığımda rüyanın saçmalığına epey bir güldüm, ama nedeni ne? Yani niye rüya görüyoruz? Rüyamızda ne göreceğimizi belirleyen şey ne? Freud ve öğrencilerinden birine göre rüyalar çocukluktan kalma bastırılmış cinsel ağırlıklı dürtülerin bilinçüstüne çıkması durumudur. Eğer böyleyse ipad'i neyin imgesi olarak kullanıyor ki benim bilinçaltım?
    Çok sık rüya gören bir insan değilim. Daha doğrusu rüyalarımı hatırlamam genelde.
    Crick'in düşünce tarzı hoşuma gittiği için ondan bahsetmek istiyorum. Crick'e göre rüyalarımızı hatırlamamak için görürüz. Unutmak en güzelidir. Rüya görmek beynin bir çeşit "gereksiz bağlantıları çöpe atma" yöntemidir. Günlük hayatımızda beynimizde çok çeşitli ve bir çoğu gereksiz nöron bağlantıları oluşur. Rüya görme sırasında "ters öğrenme" denilen bir sistemle bu gereksiz bağlantılar rüyalarımızı unutmamızla birlikte yok edilmiş olur. Rüyalar aynı zamanda duygusal termostat görevi de görürler. Uç noktalara doğru yönelen duygusal dalgalanmalarımızı normal seviyesine sokmaya yarıyor. Yani eğer o gün aşırı mutluysanız, mutluluk hormonlarınızı normal seviyeye indirmek için nötr ya da üzücü rüyalar görmeniz mümkündür.
    Kısaca özetlemek gerekirse Crick'e göre hem beyindeki bağlantılar açısından, hem de ruhsal açıdan işlevi olmayan (ya da olumsuz işlevi olan) şeyleri düzeltmek için rüya görüyoruz. Hatırlamamız değil, aksine hatırlamamamız daha faydalı.
    Freud her şeyi "bastırılmış cinsel dürtüler"e bağladığı ve rüyaları kesinlikle hatırlamamız gerektiğini düşündüğü için Crick'in teorisi daha mantıklı geldi bana. Ancak şimdiye kadar yapılan araştırmalarda doğruluğu kesinleşmiş veriler yok. Üstelik o kadar çok görüş var ki aralarından bir tanesini seçip "Bu en mantıklısıdır." demek çok zor.

2 yorum:

gürültü dedi ki...

ya aslında yaşıyor olduğumuz hayat rüyaysa.

uyarmadi deme dedi ki...

inception'ı 3-5 defa izledikten sonra "Neden olmasın?" derim.